05.12
2016

Czy osoba bliska, która zwolni lekarza z tajemnicy zawodowej po śmierci pacjenta, może otrzymać dokumentację medyczną tego pacjenta?

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

  Dziś chciałbym zająć się kwestią, która pojawiła się na V Kongresie Prawa Medycznego, ponieważ wkrótce będzie ona miała ogromne znaczenie dla lekarzy. Chodzi o niedawną zmianę przepisów dotyczących tajemnicy lekarskiej. Krótko przypominając: w dniu 5 sierpnia 2016 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, zgodnie z którą lekarz jest związany tajemnicą zawodową również po śmierci pacjenta, chyba że zgodę na ujawnienie tajemnicy wyrazi osoba bliska w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Temat nowelizacji i wywołanych przez nią kontrowersji został znakomicie przedstawiony przez mec. Jolantę Budzowską (więcej informacji tutaj) oraz dra n. med. Jerzego Friedigera. Prelegenci obnażyli wszystkie wady regulacji, w szczególność podkreślając jej niejednoznaczność.
  Wśród uczestników kongresu pojawiło się jednak niezwykle ważne pytanie, czy prawo do zwolnienia lekarza z tajemnicy zawodowej przez osobę bliską pacjentowi obejmuje również prawo dostępu do dokumentacji medycznej po śmierci tego pacjenta. W tym kontekście należy zwrócić uwagę, że przepisy te można rozumieć dwojako. Zgodnie z pierwszą interpretacją, pojęcie tajemnicy zawodowej jest szersze niż pojęcie tajemnicy dokumentacji medycznej, a więc skoro osoba bliska ma prawo uchylić tajemnicę zawodową, to tym bardziej ma prawo uchylić tajemnicę dokumentacji medycznej. Zgodnie z drugą interpretacją, tajemnica dokumentacji medycznej i tajemnica zawodowa to dwie różne tajemnice, choć ze sobą związane, i uchylenie jednej nie powoduje automatycznego uchylenia drugiej.
  Odpowiadając zatem na wątpliwości uczestników V Kongresu Prawa Medycznego, należy stwierdzić, że poprawne jest wyłącznie to drugie rozumienie, zgodnie z którym: osoba bliska pacjentowi, która po jego śmierci zwalnia lekarza z tajemnicy zawodowej, nie może otrzymać dostępu do dokumentacji medycznej (chyba że została upoważniona do tego przez pacjenta za życia). Pogląd taki opieram na wielu argumentach, z których dla czytelności wywodów przytoczę tylko dwa. Po pierwsze, zagadnienia związane z tajemnicą lekarską (art. 40 u.z.l.) i dostępem do dokumentacji medycznej (art. 26 u.p.p.) zostały uregulowane oddzielnie, co świadczy o ich odrębności. Skoro zatem ustawodawca zmienia zasady dotyczące tajemnicy zawodowej (art. 40 ust. 3 u.p.p.), a nie zmienia reguł dostępu do dokumentacji medycznej (art. 26 ust. 1 u.p.p.), to oznacza, że w zakresie dostępu do dokumentacji medycznej nic nie uległo zmianie. Tym samym osoba bliska pacjentowi nie może uzyskać dostępu do dokumentacji medycznej zmarłego pacjenta (chyba że została przez niego upoważniona do tego wcześniej). Po drugie, dokumentacja medyczna stanowi zbiór danych wrażliwych i każda możliwość jej udostępnienia musi wynika z wyraźnego przepisu ustawowego. Ponieważ nie ma przepisu, który upoważniałby osobę bliską pacjentowi do dostępu do dokumentacji medycznej zmarłego pacjenta, należy uznać, że osoba bliska zmarłego pacjenta nie ma prawa dostępu do jego dokumentacji medycznej (chyba że została przez niego upoważniona do tego wcześniej).
  Podsumowując, moim zdaniem, osoba bliska, która zwolni lekarza z tajemnicy zawodowej po śmierci pacjenta, nie może otrzymać wglądu do dokumentacji medycznej tego pacjenta.

Radosław Tymiński

Komentarze

Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień przeglądarki oznacza akceptację polityki cookies i zastrzeżenia prawne.