25.11
2013

Czy lekarzy można obrażać w Internecie?

category Zagadnienia ogólne comments dodaj komentarz

Coraz częściej zgłaszają się do mnie lekarze, którzy mają problem z różnego rodzaju portalami rankingowymi. Z miesiąca na miesiąc jest coraz więcej pytań o prawne możliwości działań wobec osób prowadzących portale, na których ktoś umieszcza negatywne opinie (komentarze) na temat danego lekarza.

Odpowiadając najkrócej na pojawiające się w tej sprawie pytania: niewiele da się z tym zrobić. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że w przypadku zamieszczenia opinii na czyjś temat w Internecie może dojść do kolizji dwóch wartości prawnych: z jednej strony prawa do dobrego imienia (art. 47 Konstytucji), z drugiej prawa do wolności wypowiedzi (art. 54 ust. 1 Konstytucji). Obie te wartości mają rangę konstytucyjną, co oznacza, że w sytuacji kolizji między nimi każdy przypadek jest rozpatrywany indywidualnie. Z tego powodu w orzecznictwie sądowym wypracowano regułę, że nie jest możliwe pozwanie kogoś (czy podjęcie innych działań prawnych) za opublikowanie negatywnej oceny dotyczącej działalności zawodowej lekarza, o ile ocena nie przybiera postaci zniesławienia lub pomówienia.

Problem ten rozpatrywał ostatnio Sąd Najwyższy, do którego trafiła sprawa adwokata, który pozwał portal oceniający prawników za odmowę usunięcia opinii o treści: „Odradzam tego adwokata. Kompletnie nie zna się na tym, co robi. Niepoukładany i niekompetentny” (wyrok SN z dnia 18 stycznia 2013 r., sygn. akt IV CSK 270/12). Oddalając skargę kasacyjną adwokata Sąd Najwyższy stwierdził, że: „Rozważając kwestie bezprawności wypowiedzi nie można pomijać, że została ona zamieszczona na forum internetowym. Właściwości takiego dyskursu i charakter jego ekspresji uzasadniają większe, niż przeciętne, przyzwolenie na ostrzejsze, często skrótowe, dobitne i przejaskrawione opinie, co oczywiście nie usuwa potrzeby udzielania ochrony przed naruszeniami dóbr osobistych przez wypowiedzi nie mieszczące się w dopuszczalnej formule, do których nader często w tym dyskursie dochodzi […]. Specyfika tego forum polega przede wszystkim na stworzeniu szerokiej możliwości otwartej oraz nieskrępowanej wymiany poglądów i ocen. Gdy chodzi o oceny, są one obecnie w Internecie tak rozpowszechnione, że dotyczą wszystkich przejawów życia społecznego i możliwych sfer działalności – poczynając od politycznej przez społeczną, artystyczną, zawodową, do gospodarczej. Swoboda wypowiadania opinii, której znaczenie we współczesnym społeczeństwie ma – pomimo związanych z nią zagrożeń – niezaprzeczalną wartość, uzasadnia powoływanie się na realizację ważnego interesu publicznego lub prywatnego. Chociaż niejednokrotnie trudne okaże się wyznaczenie granicy pomiędzy formułą dopuszczalną, a taką, którą trzeba będzie uznać za niemożliwą do przyjęcia, to na pewno granica ta nie przebiega według wyobrażenia skarżącego. Gdyby za nim podążyć, należałoby dopuścić jedynie wypowiedzi i oceny pozytywne, odrzucając wszystko, co zawiera elementy krytyczne i negatywne. Taka koncepcja granic wolności słowa jest niemożliwa do obrony, a opinie i sądy krytyczne mieszczą się w ramach chronionego prawem uprawnienia do wyrażenia ujemnej oceny. Należy przy tym podkreślić, że opinie, czyli wypowiedzi wartościujące stanowią wyraz subiektywnego punktu widzenia ich autora, i mieszczą się w granicach dopuszczalnej krytyki, nawet jeżeli jest ona niesprawiedliwa. Konkludując, należy za uzasadniony uznać wniosek, że działanie autora spornej opinii, korzystającego ze swobody wypowiedzi w sposób nieprzekraczający jej granic, nie było bezprawne”.

Podsumowując, dopóki w komentarzu (opinii, ocenie) nie pojawią się sformułowania powszechnie uznawane za obraźliwe („świnia”, „kutas” etc.) lub pomawiające lekarza („złodziej”, „bandyta” itd.), to możliwości żądania usunięcia komentarza lub ścigania prawnego (np. poprzez prokuraturę lub w drodze powództwa cywilnego) jego autora są bardzo ograniczone. Niemniej można próbować interweniować u administratora strony i prosić o usunięcie wpisu lub możliwość ustosunkowania się do niego.

 

Radosław Tymiński

Komentarze

Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień przeglądarki oznacza akceptację polityki cookies i zastrzeżenia prawne.