14.04
2015

Czy lekarz może wydać orzeczenie o stanie zdrowia pacjenta bez badania go?

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

  Lekarze są uprawnienie do wydawania różnego rodzaju orzeczeń o stanie zdrowia: skierowań, recept, zaświadczeń, opinii, zwolnień itd. Zagadnienia związane z wydawaniem tych orzeczeń uregulowano w art. 42 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty (dalej: u.z.l.).
  Podstawową zasadę związaną z orzekaniem o stanie zdrowia pacjenta określono w art. 42 ust. 1 u.z.l., zgodnie z którym: „Lekarz orzeka o stanie zdrowia określonej osoby po uprzednim, osobistym jej zbadaniu, z zastrzeżeniem sytuacji określonych w ust. 2”. Z przepisu tego wynika więc, że lekarz w celu wydania jakiegokolwiek orzeczenia o stanie zdrowia pacjenta musi go zbadać. Należy jednak podkreślić, że przepis ten nie nakazuje lekarzowi zbadania pacjenta bezpośrednio przed wydaniem orzeczenia. Z punktu widzenia reguły wyrażonej w tym przepisie można zatem wyróżnić dwa rodzaje orzeczeń:
  a) takie, które wymagają każdorazowego zbadania pacjenta przed ich wydaniem (np. zwolnienie) i
  b) takie, które nie wymagają każdorazowego zbadania pacjenta przed ich wydaniem (np. ponowne skierowanie do poradni diabetologicznej dla osoby z rozpoznaną cukrzycą).
  W art. 42 ust. 2 u.z.l. wprowadzono też wyjątek od obowiązku badania pacjenta, zgodnie z którym: „Lekarz może, bez dokonania osobistego badania pacjenta, wystawić receptę niezbędną do kontynuacji leczenia oraz zlecenie na zaopatrzenie w wyroby medyczne jako kontynuację zaopatrzenia w wyroby medyczne, jeżeli jest to uzasadnione stanem zdrowia pacjenta odzwierciedlonym w dokumentacji medycznej”. Przepis ten ma w zamierzeniu ustawodawcy ułatwić dostęp do recept oraz zleceń na zaopatrzenie w wyroby medyczne osób ciężko i obłożenie chorych, które mają trudności z przyjazdem do lekarza. Na podstawie tego przepisu lekarz może bez badania pacjenta:
  a) wystawić receptę na kontynuację leczenia;
  b) wystawić zlecenie na zaopatrzenie w wyroby medyczne,
  ― o ile jest to uzasadnione stanem zdrowia pacjenta odzwierciedlonym w dokumentacji medycznej. Z przepisu tego wynika, że lekarz na podstawie dokumentacji medycznej może jedynie kontynuować leczenie, nie może jednak zlecić nowej kuracji (np. uzupełniającej) lub przepisać nowego leku (np. zmienić jeden inhibitor konwertazy na drugi).
  W kontekście przywołanych przepisów warto wszakże przypomnieć dwie ważne okoliczności. Po pierwsze, przepisując receptę lub zlecenie na zaopatrzenie w wyroby medyczne, lekarz ma obowiązek odnotowania tego w dokumentacji medycznej. Po drugie, przepisanie danego leku jest czynnością, za którą lekarz ponosi odpowiedzialność. Przed jej dokonaniem warto więc upewnić się, że pacjent: prawidłowo przyjmuje lek i pamięta dawkowanie, nie rozpoczął w międzyczasie kuracji innym lekiem, które razem mogą wywoływać groźne działania niepożądane, nie występują istotne działania uboczne.
  Podsumowując, lekarz nie może wydać orzeczenia o stanie zdrowia pacjenta bez badania go. W niektórych sytuacjach lekarz ma możliwość przepisania recept (zlecenia na zaopatrzenie w wyroby medyczne) w oparciu o dokumentację medyczną bez badania pacjenta, jednakże powinien czynić to z ostrożnością i po rozważaniu konieczności zweryfikowania, wynikającego z dokumentacji, stanu zdrowia pacjenta.

Radosław Tymiński

Komentarze

Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień przeglądarki oznacza akceptację polityki cookies i zastrzeżenia prawne.