26.10
2014

Czy istnieją sytuacje, w których ubezpieczyciel może nie wypłacić odszkodowania?

category Odpowiedzialność comments dodaj komentarz

  Na jednym z wykładów dla lekarzy zadano mi bardzo dobre pytanie, a mianowicie, czy istnieją sytuacje, w których ubezpieczyciel może nie wypłacić odszkodowania ubezpieczonemu lekarzowi w przypadku uznania przez sąd, że lekarz ten popełnił błąd w sztuce medycznej. Odpowiadając na to pytanie należy stwierdzić, że tak – istnieją sytuacje, w których ubezpieczyciel może odmówić wypłaty odszkodowania.
  Zgodnie z art. 827 § 1 Kodeksu cywilnego „Ubezpieczyciel jest wolny od odpowiedzialności, jeżeli ubezpieczający wyrządził szkodę umyślnie; w razie rażącego niedbalstwa odszkodowanie nie należy się, chyba że umowa lub ogólne warunki ubezpieczenia stanowią inaczej lub zapłata odszkodowania odpowiada w danych okolicznościach względom słuszności”. Treść tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że ubezpieczyciel może odmówić wypłaty odszkodowania w dwóch przypadkach: gdy osoba ubezpieczona (tutaj: lekarz) wyrządziła szkodę umyślnie lub, gdy osoba ubezpieczona (tutaj: lekarz) dopuściła się rażącego niedbalstwa.
  W praktyce lekarskiej istotne znaczenie ma przede wszystkim okoliczność dopuszczenia się „rażącego niedbalstwa” jako przesłanki odmowy wypłaty odszkodowania. W orzecznictwie sądowym przyjęto, że „rażące niedbalstwo” to coś więcej niż brak zachowania zwykłej staranności w działaniu. Rażące niedbalstwo to „takie zachowanie, które graniczy z umyślnością” (wyrok SN z dnia 29 stycznia 2009 r., sygn. akt V CSK 291/08; wyrok SA w Warszawie z dnia 20 czerwca 2012 r., sygn. akt I ACa 1147/11). Innymi słowy, „rażące niedbalstwo” to sytuacja, w której doszło do „przekroczenia elementarnych zasad staranności” (wyrok SA w Poznaniu z dnia 11 lipca 2013 r., sygn. akt I ACa 497/13).
  Odnosząc powyższe ustalenia do praktyki lekarskiej, trzeba stwierdzić, że za „rażące niedbalstwo” mogłaby zostać np. uznana:
─ amputacja nie tej kończyny, która miała być amputowana;
─ stosowanie u kobiet w ciąży leków teratogennych;
─ brak podjęcia jakiegokolwiek działania po zauważeniu jednoznacznego i bezpośrednio zagrożenia dla pacjenta (np. brak reakcji na wstrząs anafilaktyczny).
  W orzecznictwie sądowym jednoznacznie stwierdzono, że nie jest „rażącym niedbalstwem” (choć dowodzi winy lekarza) pozostawienie ciała obcego w polu operacyjnym (wyrok SA w Poznaniu z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt I ACa 973/10).

 

Radosław Tymiński

Komentarze

Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień przeglądarki oznacza akceptację polityki cookies i zastrzeżenia prawne.