13.02
2018

Czy bliski krewny pacjenta może składać w jego imieniu oświadczenia woli?

category Zgoda i informowanie comments dodaj komentarz

  Ostatnio otrzymałem następujące pytanie od jednego z użytkowników strony: „mam taką sytuację – do nas na oddział (chorób wewnętrznych) trafił na leczenie starszy mężczyzna z utrudnionym kontaktem. Po przyjęciu na oddział wpadł wnuk pacjenta i zażądał zmiany szpitala, jak również niepodejmowania leczenia głównej dolegliwości pacjenta do czasu, gdy przyjdzie syn pacjenta, który jest lekarzem i nie zaakceptuje leczenia. Czy bliscy pacjenta (wnuk, syn itd.) mają prawo stawiać takie wymagania?”. Przed odpowiedzią na to pytanie musze stwierdzić, że problem rodzin, które chcą mieć wpływ na diagnozowanie i leczenie, wydaje się coraz częstszy, na szczęście jednak prawo w tym zakresie jest jednoznaczne.
  Zgodnie z polskim prawem, osoby bliskie pacjentowi nie mogą składać w jego imieniu oświadczeń woli. Oznacza to, że wnuk, syn czy jakiekolwiek krewny albo powinowaty pacjenta nie mogą skutecznie żądać niepodejmowania leczenia, określonego leczenia czy zmiany szpitala. Należy jednak pamiętać, że w takiej sytuacji lekarz ma również obowiązki wobec osób bliskich. Po pierwsze, musi udzielić informacji osobie bliskiej pacjentowi (art. 31 ust. 6 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty). Jakkolwiek prawo nie określa zakresu tej informacji, to pożądane jest moim zdaniem udzielenie informacji o stanie zdrowia i planowanych działaniach medycznych. Po drugie, w sytuacji zagrożenia życia pacjenta lekarz ma obowiązek podjąć wszystkie niezbędne działania diagnostyczno-lecznicze bez czekania na czyjąkolwiek zgodę (art. 7 ust. 1 ustawy o prawach pacjenta, art. 30 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty). Po trzecie, w przypadku konieczności podjęcia działań niemających charakteru ratowania życia, lecz celowych i pożądanych ze względu na stan zdrowia lub komfort życia pacjenta, który jest niezdolny do świadomego wyrażenia zgody, lekarz ma obowiązek wystąpić o zgodę zastępczą do sądu opiekuńczego (do Wydziału Rodzinnego i Nieletnich sądu rejonowego właściwego dla siedziby szpitala).
  Na koniec warto dodać, że w sytuacji, o której pisze użytkownik mojej strony, należy wszystko dokładnie odnotować w dokumentacji medycznej, w szczególności te okoliczności, które wskazują na brak zdolności do wyrażenia zgody.  


Radosław Tymiński

Komentarze

Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień przeglądarki oznacza akceptację polityki cookies i zastrzeżenia prawne.