11.01
2017

Czy sąd ma obowiązek powołania w sprawie medycznej biegłego?

category Sprawy sądowe comments dodaj komentarz

  Dość często lekarze pytają mnie, czy sąd ma obowiązek powołania biegłego w sprawach dotyczących odpowiedzialności lekarzy za błędy medyczne. Takie pytanie pada najczęściej w kontekście tego, że lekarz nie zgadza się z częścią albo całością opinii biegłego sądowego. Wielu lekarzy zwraca uwagę, że sąd przecież nie musi pytać biegłych, wystarczy, jeżeli na pewne kwestie odpowiedzą powołani przez strony świadkowie – bardzo często przecież także lekarze, którzy dysponują odpowiednią wiedzą i doświadczeniem zawodowym.

czytaj dalej »

04.01
2017

Czy zgodę na pobranie materiału do badania u pacjenta małoletniego może wyrazić opiekun faktyczny?

category Zgoda i informowanie comments dodaj komentarz

Po świąteczno-noworocznej przerwie czas wrócić do tematów prawno-medycznych i pytań, które przesyłają do mnie użytkownicy strony (w tym miejscu jeszcze raz wszystkich zachęcam do przesyłania pytań, na które będę w miarę możliwości czasowych odpowiadał). Nowy rok rozpocznę od odpowiedzi na ostatnie pytanie, które otrzymałem w roku 2016. Jedna z użytkowniczek strony napisała, że w jej przychodni bardzo często z dziećmi na badanie przychodzą opiekunki, nianie, dziadkowie i zadała pytanie: „czy zgodę na pobranie materiału do badania (np. krwi) u pacjenta małoletniego może wyrazić opiekun faktyczny?”.

czytaj dalej »

27.12
2016

Lektury dla lekarzy, które pomagają wiele zrozumieć

category Zagadnienia ogólne comments dodaj komentarz

  Dzisiaj wpis lekki, świąteczno-urlopowy, jednakże tak jak poprzednie będący odpowiedzią na pytania nadesłane przez użytkowników mojej strony. Wielu z Państwa pytało o książki, które mogą pomóc w zrozumieniu tego co się dzieje w medycynie, bo nie ulega wątpliwości, że dzieje się wiele. Przede wszystkim zmieniły się realia wykonywania zawodu lekarza. Lekarz nie jest już nieomylnym autorytetem, lecz doradcą, a nawet konsultantem do spraw zdrowia, którego wiedza i postępowania jest na bieżąco weryfikowane w internecie. Z tego powodu w wielu publikacjach anglosaskich nie pisze się już o relacji lekarz-pacjent, lecz o relacji pacjent-internet-lekarz. Zmiany dotyczą nie tylko postrzegania zawodu lekarza, lecz także podejścia do zdrowia i prawa, a także medycyny. Na szczęście jest obecnie wiele książek, dzięki którym lekarz może lepiej zrozumieć aktualną sytuację i rolę prawa w medycynie. Poniżej subiektywne zestawienie lektur, które uważam, że warto znać, ponieważ pomagają spojrzeć na niektóre zagadnienia z innej perspektywy.

czytaj dalej »

17.12
2016

Czy lekarz na prośbę pacjenta może pewnych informacji nie wpisywać do dokumentacji medycznej?

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

Od jednego z użytkowników mojej strony otrzymałem bardzo ciekawe pytanie, dotyczące tego, czy na żądanie (lub prośbę) pacjenta lekarz może pewnych informacji nie wpisywać do dokumentacji medycznej. Autor pytania zaznaczył, że regularnie spotyka się z taką sytuacją i zawsze jest ona trudna i dla niego, i dla pacjenta. Co oczywiste, sytuacja taka może rodzić konflikt na linii pacjent-lekarz. W praktyce przypadki takie nie są wcale odosobnione. Najczęściej pacjenci nie chcą wpisywania informacji, których ujawnienie wobec różnych osób mogłoby postawić ich w niezręcznej sytuacji: niepełnoletnia pacjentka prosi ginekologa o niewpisywanie, że nie jest dziewicą; kierowca z rozpoznaną cukrzycą prosi o nieodnotowanie, że miewa epizody hipoglikemii; pacjent żąda usunięcia wpisu, że zachowuje się agresywnie itd.

czytaj dalej »

11.12
2016

Czy pacjent ma prawo żądać oryginałów dokumentacji medycznej?

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

  Jak trafnie napisał jeden z użytkowników mojej strony, komentując wpisu o udostępnieniu dokumentacji medycznej rodzinie pacjenta po jego zgonie (tutaj), „temat dokumentacji medycznej powraca jak bumerang”. To prawda. Jedno z podstawowych pytań, która pada w związku z tematem dokumentacji medycznej, dotyczy tego, czy pacjentowi można udostępnić oryginały dokumentacji medycznej. Wielu lekarzy ma takie wątpliwości, ponieważ obawia się wydawania oryginałów dokumentacji medycznej, pytając np. co na to powie kontrola z NFZ czy prokuratura, które także mogą przecież zażądać oryginałów.

czytaj dalej »

05.12
2016

Czy osoba bliska, która zwolni lekarza z tajemnicy zawodowej po śmierci pacjenta, może otrzymać dokumentację medyczną tego pacjenta?

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

Dziś chciałbym zająć się kwestią, która pojawiła się na V Kongresie Prawa Medycznego, ponieważ wkrótce będzie ona miała ogromne znaczenie dla lekarzy. Chodzi o niedawną zmianę przepisów dotyczących tajemnicy lekarskiej. Krótko przypominając: w dniu 5 sierpnia 2016 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, zgodnie z którą lekarz jest związany tajemnicą zawodową również po śmierci pacjenta, chyba że zgodę na ujawnienie tajemnicy wyrazi osoba bliska w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Temat nowelizacji i wywołanych przez nią kontrowersji został znakomicie przedstawiony przez mec. Jolantę Budzowską (więcej informacji tutaj) oraz dra n. med. Jerzego Friedigera. Prelegenci obnażyli wszystkie wady regulacji, w szczególność podkreślając jej niejednoznaczność.

czytaj dalej »

29.11
2016

Czy pacjent może nagrywać lekarza bez jego zgody?

category Zagadnienia ogólne comments dodaj komentarz

Na każdym szkoleniu, na którym jestem, zawsze pada to pytanie: „czy pacjent może nagrywać lekarza bez jego zgody”. Rozmawiając z lekarzami na ten temat, zwróciłem uwagę, że lekarze bardzo boją się nagrywania i wielu z nich uważa, że jest to niedopuszczalne i nielegalne, a także trudne. Niestety w dzisiejszej dobie nagrywanie (nie tylko lekarzy) jest bardzo łatwe, ponieważ prawie każdy dysponuje podstawowym urządzeniem nagrywającym: smartfonem, który jest standardowo wyposażony w aparat, kamerę i dyktafon. Nie dziwi więc, że nagrywanie zdarza się coraz częściej. W sprawach sądowych, w których bronię lekarzy, spotykam się nie tylko z nagraniami dotyczącymi przebiegu wizyty czy rozmowy z lekarzem, lecz także czynności lekarskich (np. w jednej ze spraw mąż pacjentki nagrywał telefonem poród i zachowania personelu medycznego).

czytaj dalej »

19.11
2016

Czy izby lekarskie mogą weryfikować przygotowanie zawodowe lekarza po wydaniu prawa wykonywania zawodu?

category Zagadnienia ogólne comments dodaj komentarz

Ostatnio trafiło do mnie ważne i ciekawe pytanie, dotyczące sytuacji prawnej lekarza po otrzymaniu prawa wykonywania zawodu (dalej: PWZ) i kompetencji izb lekarskich wobec lekarzy, wykonujących zawód. Jeden z użytkowników mojej strony napisał, że otrzymał pismo od okręgowej rady lekarskiej z informacją, że wzywają go do stawienia się na komisje, która ma zweryfikować jego „przygotowanie zawodowe”. Czytelnik był tym zbulwersowany, ponieważ – jak napisał – przez 30 lat wykonywania zawodu nikt nie weryfikował jego przygotowania zawodowego poza pacjentami, których wyleczył. W swoim e-mailu użytkownik pyta, czy izby lekarskie mogą wzywać do weryfikacji „przygotowania zawodowego” lekarza, wobec którego nie toczy się żadne postępowanie sądowe.

czytaj dalej »

14.11
2016

Dlaczego dowód z dokumentacji medycznej jest najważniejszy w sprawach medycznych?

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

Po serii wpisów dotyczących znaczenia dokumentacji medycznej w sprawach sądowych (zob. np. tutaj i tutaj) wielu lekarzy zwróciło się do mnie z pytaniem, czemu dokumentacja medyczna jest taka ważna. Co więcej, niektórzy czytelnicy mojego bloga – słusznie – zauważyli, że polskie prawa nie zna hierarchii dowodów, zgodnie z którą jeden dowód jest ważniejszy od drugiego. Zasadnie więc pyta jeden z użytkowników, „na jakiej podstawie przypisuje Pan tak istotną rolę dokumentacji medycznej, skoro nie wynika ona ani z przepisów prawnych, ani z orzecznictwa sądowego”. Poniżej postaram się odpowiedzieć na to niezwykle ważne pytanie i podać 6 powodów, dla których moim zdaniem dokumentacja medyczna jest dowodem najważniejszym.

czytaj dalej »

09.11
2016

Kiedy lekarz dopuszcza się fałszowania dokumentacji medycznej?

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

Dość często we wpisach w tym blogu poruszam problem dokumentacji medycznej (zob. np. ważne wpisy do dokumentacji, dokumentacja wg NIK-u, najtrudniejszy przeciwnik na sali sądowej, dokumentacja medyczna a ocena staranności lekarskiej), bo jest to jeden z najważniejszych dowodów w sprawach sądowych. Dziś napiszę o fałszowaniu dokumentacji medycznej, ponieważ często otrzymuję pytania o konkretne sytuacje, dotyczące wypełnienia dokumentacji medycznej. Pytający często mają wątpliwość, czy dane działanie, związane z dokumentacją medyczną, jest prawidłowe. Poniżej odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania i wskazanie praktyk, które sądy uznają za fałszowanie dokumentacji medycznej, a więc przestępstwo z art. 271 § 1 k.k., za które grozi do 5 lat pozbawienia wolności.

czytaj dalej »

04.11
2016

Czy pacjentka może pozwać lekarza za stres związany z informacją o możliwości wystąpienia wad genetycznych płodu, których nie było?

category Zgoda i informowanie comments dodaj komentarz

  Kilka dni temu otrzymałem niezwykle ciekawy e-mail. W rzeczonym e-mailu użytkowniczka strony zwróciła się z prośbą o analizę prawną następującej sytuacji: „u kobiety ciężarnej po wykonaniu badania USG oraz testu PAPP-A w 13 tygodniu ciąży stwierdzono podwyższone ryzyko wystąpienia zespołu Downa u płodu (ryzyko 1:150). Pacjentka była świadoma tego ryzyka, ale nie zdecydowała się na wykonanie badań genetycznych płodu. W 21 tygodniu w badaniu USG stwierdzono torbiele w główce płodu. Ponownie poinformowano pacjentkę, że ryzyko wady genetycznej jest zwiększone i zasugerowano możliwość wykonania badan genetycznych płodu, na co pacjentka nadal nie wyrażała zgody. Dziecko urodziło się zdrowe, a pacjentka ma ogromną pretensję do lekarza wykonującego USG, że została przez niego niepotrzebnie nastraszona i do końca ciąży żyła w niepokoju o zdrowie dziecka”. Poruszona w tej wiadomości kwestia z punktu widzenia prawnego sprowadza się do tego, czy pacjent może pozwać lekarza za to, że poinformował pacjentkę o ryzyku wystąpienia wad genetycznych, których de facto nie było.

czytaj dalej »

31.10
2016

Strona o stronach dla lekarzy i nie tylko

category Zagadnienia ogólne comments dodaj komentarz

Buszując po internecie, można natknąć się na wiele ciekawych stron, które mogą być bardzo użyteczne dla lekarzy. Kilkakrotnie już pisałem o stronach, które z różnych powodów lekarze powinni znać. We wpisie Lekarzu bądź czujny! (tutaj) wskazałem strony zawierające instrukcje dla pacjentów, jak postępować w sytuacjach, w których pacjent chce pozwać lekarza. Z kolei we wpisie Strona, o istnieniu której musi wiedzieć każdy lekarz (tutaj) informowałem o stronie, na której pacjenci mogą sprawdzić, czy przepisane leki wchodzą między sobą w interakcje i jakiego rodzaju to są interakcje. Wreszcie we wpisie Strona, którą każdy lekarz musi odwiedzać codzinnie (tutaj) zwróciłem Państwa uwagę na stronę, na której ukazują się komunikaty bezpieczeństwa publikowane przez Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych i dotyczące dopuszczonych do obrotu produktów leczniczych. Dziś chciałbym przedstawić Państwu dwie ważne strony: http://lexmonitor.pl/ oraz https://www.ismp.org/

czytaj dalej »

24.10
2016

Jak wysokie rekompensaty sądy przyznają pacjentom za pozostawienie ciała obcego w polu operacyjnym?

category Sprawy sądowe comments dodaj komentarz

  Specjalizacje zabiegowe (przede wszystkim ginekologia i położnictwo, ortopedia i traumatologia, chirurgia ogólna, chirurgia plastyczna) od dawna należą do tych, które są związane z największym ryzykiem znalezienia się na sali sądowej (pisałem o tym m.in.: tutaj). Wynika to z wielu okoliczności. Z jednej strony z tego, że na każdym etapie postępowania związanego z operacją można popełnić wiele błędów merytorycznych (nieprawidłowo zakwalifikować do operacji, nieprawidłowo wykonać operację, nieprawidłowo nadzorować po operacji) lub prawnych (więcej o tym: tutaj). Z drugiej strony z tego, że pacjenci otrzymują najwyższe odszkodowania w przypadku orzeczenia błędu w sztuce medycznej popełnionego przez zabiegowca (patrz: tutaj). Dziś zajmę się kwestią odpowiedzialności cywilnej za pozostawienie ciała obcego w polu operacyjnym, o którą otrzymałem kilka pytań.

czytaj dalej »

18.10
2016

5 ważnych wpisów do dokumentacji medycznej dla chirurga i ortopedy

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

Jak obiecałem w jednym z poprzednich postów (patrz: tutaj), będę zamieszczał sukcesywnie artykuły dotyczące ważnych wpisów do dokumentacji medycznej dla różnych specjalizacji. Kilka lat temu zamieściłem post o 6 wpisach, które mogą uratować PWZ (tutaj) oraz o 6 ważnych wpisach dla zabiegowców (patrz: tutaj), które spotkały się z Państwa dużym odezwem (nota bene jeszcze raz dziękuję za wszystkie komentarze, e-maile i wiadomości w tej sprawie). Dziś, po kolejnych doświadczeniach sądowych oraz wielu rozmowach z zabiegowcami, chciałbym dodać kilka istotnych wpisów dla chirurgów i ortopedów. Temat ten jest moim zdaniem bardzo aktualny, ponieważ ortopedzi i chirurdzy są na drugim miejscu pod względem liczby wytaczanych spraw sądowych, ustępując miejsca tylko położnikom.

czytaj dalej »

03.10
2016

5 ważnych wpisów w dokumentację medyczną dla diabetologów

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

  Jak wynika z orzecznictwa sądowego, dokumentacja medyczna jest kluczowym dowodem, ponieważ jej właściwe prowadzenie świadczy o staranności lekarza (zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 15 maja 2015 r., sygn. akt I ACa 1077/14). Tym samym warto odnotowywać różne istotne informacji w dokumentacji, gdyż mogą być ważnym argumentem w sprawie sądowej. Oprócz wpisów o charakterze ogólnym (patrz: tutaj) w dokumentacji powinny się znaleźć wpisy, odnoszące się do specyfiki danej specjalizacji. Niniejszym artykułem otwieram cykl postów o ważnych wpisach do dokumentacji medycznej dla poszczególnych specjalizacji. Dziś diabetologia.

czytaj dalej »

21.09
2016

5 postanowień umownych bardzo niekorzystnych dla lekarza

category Odpowiedzialność comments dodaj komentarz

Lekarze dość powszechnie pracują na kontraktach (umowach cywilnoprawnych) w prywatnych i publicznych podmiotach leczniczych. Bardzo wielu lekarzy, przed podpisaniem umowy z podmiotem leczniczym, zwraca się do mnie z prośbą o przeanalizowanie jej treści. Bardzo często w tych umowach są ukryte przepisy niezwykle niekorzystne dla lekarzy. Dziś wskażę te, które najczęściej mogą skutkować problemami, gdy coś się wydarzy. Oczywiście umieszczenie jednego czy dwóch niekorzystnych dla lekarza przepisów nie oznacza, że należy nie podpisywać umowy – umowę należy oceniać w całokształcie, niemniej warto się zastanowić i negocjować. Poniżej podaję przykładowe przepisy w celu zwrócenia uwagi na niekorzystną treść. W umowach takich lekarz jest nazywany przeważnie „Zleceniobiorcą”, stąd w przykładach to sformułowanie.

czytaj dalej »

15.09
2016

Czy jest zgodne z prawem, że pielęgniarki piszą zlecenia, a lekarz się tylko pod nimi podbija?

category Odpowiedzialność comments dodaj komentarz

  W związku z sytuacją, która wydarzyła się w Krakowie (pielęgniarka zamiast chlorku sodu podała 3-miesięcznemu niemowlęciu chlorek potasu i dziecko zmarło), napłynęło do mnie kilka pytań o zlecenia lekarskie. Większość z pytań dotyczyła tego, czy zgodna z prawem jest praktyka, która polega na tym, że pielęgniarka wypisuje zlecenie (pod dyktando lekarza), a lekarz się tylko pod nim podbija i je podpisuje. Odpowiedź na to pytanie jest jednoznaczna, choć wcale nie oczywista.

czytaj dalej »

12.09
2016

Czy kierownictwo podmiotu leczniczego może wymuszać na lekarzu decyzje terapeutyczne na podstawie przepisów wewnętrznych?

category Zagadnienia ogólne comments dodaj komentarz

  Bardzo często w swojej praktyce spotykam się z tym, że pewne postępowanie diagnostyczne, terapeutyczne lub administracyjne jest na lekarzu wymuszane przez kierownictwo miejsca pracy. W tym kontekście warto jednak pamiętać, że kierownictwo podmiotu leczniczego nie może ingerować we wszystkie decyzje lekarza.

czytaj dalej »

07.09
2016

Dlaczego potrzebny jest podręcznik do PES z danej specjalizacji?

category Zagadnienia ogólne comments dodaj komentarz

  Dzisiaj temat tylko pozornie niezwiązany z prawem, lecz w praktyce niezwykle ważny. Uważam, że konieczne jest stworzenie oficjalnie zatwierdzonych i przyjętych (np. przez samorząd lekarski, CEM, Ministerstwo Zdrowia, konsultantów krajowych) listy podręczników obowiązujących do specjalizacji lekarskich. Moim zdaniem, każda specjalizacja lekarska powinna mieć wskazany jeden podręcznik obowiązujący do państwowego egzaminu specjalizacyjnego (PES).

czytaj dalej »

123413

Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień przeglądarki oznacza akceptację polityki cookies i zastrzeżenia prawne.