05.05
2017

Czy zawierając umowę o szkolenie specjalizacyjne w ramach wolontariatu lekarz ma prawo do urlopu i innych tego typu uprawnień?

category Rezydenci comments dodaj komentarz

  Ostatnio otrzymałem od jednej z użytkowniczek swojej strony pytanie o to, czy zawierając umowę o szkolenie specjalizacyjne bez pobierania wynagrodzenia za pracę (umowa o wolontariat) ma „prawo do urlopu, urlopu wychowawczego oraz zasiłku chorobowego z powodu niezdolności do pracy”. Pytanie to można jednak potraktować szerzej: czy umowa o wolontariat (pisząc językiem ustawowym: porozumienie o wolontariacie) musi gwarantować konkretne uprawnienia wolontariuszowi.

czytaj dalej »

25.04
2017

Co powinien zrobić lekarz po otrzymaniu wezwania do zapłaty?

category Sprawy sądowe comments dodaj komentarz

Jeden z użytkowników mojej strony napisał do mnie z pytaniem o to, jak powinien się zachować po otrzymaniu wezwania do zapłaty. W sprawie chodziło o to, że lekarz poszedł do zaprzyjaźnionego prawnika, a ten powiedział mu, że nie trzeba nic robić i należy czekać. Użytkownik pyta, „czy rzeczywiście tak jest, że nie muszę nic robić i mam tylko czekać”. Poruszone zagadnienie jest bardzo istotne i należy wyjaśnić je szerzej, pamiętając, że otrzymanie wezwania do zapłaty jest jednym z najmocniejszych sygnałów ostrzegających lekarza o tym, iż pacjent zamierza go pozwać (więcej o sygnałach ostrzegawczych tutaj).

czytaj dalej »

13.04
2017

Czy indywidualna praktyka lekarska ma obowiązek podać swoje numery ubezpieczenia na wniosek pacjenta?

category Zgoda i informowanie comments dodaj komentarz

Lekarze często zwracają się do mnie z pytaniem, czy indywidualna praktyka lekarska ma obowiązek podać numery ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej na żądanie pacjenta. W praktyce wygląda to przeważnie tak, że do gabinetu lekarskiego przychodzi pismo od kancelarii prawnej, która żąda udostępnienia tego rodzaju informacji. W jednej ze spraw, którą prowadziłem brzmiało to tak: „Zwracamy się z uprzejmą prośbą o wskazanie Państwa numerów ubezpieczenia OC”. W pytaniu, które nadesłał jeden z użytkowników strony, żądanie to było sformułowane następująco: „zwracam się z prośbą o podanie numeru polisy oraz wskazanie zakładu ubezpieczeń, z którym w okresie od 3.02.2011 r. do 8.04.2012 r. dr […] miała zawartą umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, celem zgłoszenia i wszczęcia procedury likwidacji szkody”.

czytaj dalej »

07.04
2017

Co każdy rezydent powinien umieć?

category Rezydenci comments dodaj komentarz

  Mniej więcej co czwarta sprawa, w której pomagam lekarzom, dotyczy młodych lekarzy na kilku pierwszych latach specjalizacji. Dość często scenariusz jest bardzo podobny. Młody lekarz jest sam na dyżurze (w szpitalu albo nocnej pomocy lekarskiej), podczas którego dochodzi do stanu nagłego. Starszy lekarz jest na innym oddziale albo ma dyżur pod telefonem, więc lekarz nie może go natychmiast wezwać i musi działać samodzielnie. Podejmuje pewne działania, jednakże ma pecha, ponieważ pacjent umiera. Rodzina skarży go, a biegli – doświadczenie profesorowie z kilkudziesięcioletnim stażem w zawodzie lekarza – oceniają jego postępowanie negatywnie, wytykając mu błędy. Wtedy przychodzi poważny kryzys, ponieważ sprawa sądowa najczęściej wiąże się z ogromnym stresem, utratą chęci do wykonywania zawodu lekarza (patrz: tutaj) i wydatkami. Z tego powodu warto zrobić trzy rzeczy, które mogą pomóc w zabezpieczeniu się przed tego rodzaju sytuacjami.

czytaj dalej »

03.04
2017

Nowa jednostka chorobowa – zespół stresu związanego z błędem medycznym (MMSS)

category Sprawy sądowe comments dodaj komentarz

Ponad cztery lata temu zwróciłem uwagę na to, że wielu lekarzy nie radzi sobie z procesami o błąd w sztuce medycznej (patrz: tutaj). Coraz częściej, rozmawiając z wieloma lekarzami, którzy są ofiarami roszczeniowości pacjentów, słyszę o ogromnym stresie, towarzyszącym im podczas wykonywania zawodu w czasie trwania sprawy sądowej i po niej. Najczęściej lekarze podają następujące objawy: zmianę postrzegania pacjenta, lek związanym z wykonywaniem zawodu, stany depresyjne, niechęć do ludzi, unikanie podejmowania trudnych decyzji, chęć porzucenia zawodu, zniechęcanie rodziny/dzieci do wykonywania zawodu medycznego. W amerykańskim piśmiennictwie medycznym objawy te określa się jako MMSS (medical malpractice stress syndrome) – zespół stresu związanego z błędem medycznym.

czytaj dalej »

25.03
2017

Jak udowodnić, że pacjent nie przestrzega zaleceń?

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

Po ostatnim artykule, w którym pisałem o znaczeniu kontrolowania przestrzegania zaleceń przez pacjenta (patrz: tutaj), trafiło do mnie kilka e-maili z pytaniem, jak wykazać, że pacjent nie przestrzega zaleceń. Odpowiadając na tak postawione pytanie: udowodnić nieprzestrzeganie zaleceń przez pacjenta można za pomocą każdego środka dowodowego (np. dokumentacji medycznej, zeznań świadków, wyników badań), najprościej jednak można to zrobić poprzez zawarcie w dokumentacji medycznej odpowiednich informacji, które umożliwią sądowi wyciągniecie wniosku, że pacjent nie przestrzegał zaleceń. Poniżej przedstawię przykładowe adnotacje, które dowodzą nieprzestrzegania zaleceń przez pacjenta.

czytaj dalej »

20.03
2017

Dlaczego kontrola przestrzegania zaleceń przez pacjenta ma istotne znaczenie dla lekarza?

category Odpowiedzialność comments dodaj komentarz

Często na wykładach zwracam uwagę na konieczność kontrolowania przez lekarza, czy pacjent przestrzega zaleceń lekarskich. Wielu lekarzy wyraża dla tego stanowiska zrozumienie z przyczyn medycznych, wielu też – dość zasadnie – wskazuje, że prawo nie nakłada na lekarza takiego obowiązku. W związku z tym warto podkreślić, że lekarze powinni kontrolować przestrzeganie zaleceń przez pacjentów nie dlatego, że prawo im to nakazuje, lecz w trosce o swój własny interes. Należy bowiem zauważyć, że wykazanie w toku procesu, iż pacjent nie przestrzegał zaleceń terapeutycznych ma doniosłe konsekwencje prawne, włącznie z tym, że może skutkować oddaleniem roszczeń pacjenta w postępowaniu cywilnym lub uniewinnieniem w postępowaniu karnym ewentualnie z zakresu odpowiedzialności zawodowej.

czytaj dalej »

13.03
2017

Czy można odesłać pacjenta do ulotki leku zamiast informować go o działaniach niepożądanych?

category Zgoda i informowanie comments dodaj komentarz

Jedna z użytkowniczek mojej strony zwróciła uwagę na zjawisko, które często pojawia się w praktyce: „w naszej przychodni wielu lekarzy pisze w dokumentacji medycznej «zalecono zapoznanie się z ulotką dołączoną do leku»”. Użytkowniczka ma wątpliwości, czy jest to działanie prawidłowe, ponieważ treść ulotki może wielu pacjentów zniechęcić do przyjęcia leku z uwagi na liczne działania niepożądane, które są tam wskazane. Pytanie jest bardzo ważne i warto na nie odpowiedzieć, gdyż pacjenci dość często pozywają lekarzy za brak prawidłowej informacji.

czytaj dalej »

02.03
2017

Cztery elementy, na które powinien zwracać uwagę każdy lekarz-zabiegowiec

category Odpowiedzialność comments dodaj komentarz

Lekarze przeprowadzają całą masę zabiegów, które mają różnych charakter. Niektóre z nich wymagają mikroskopu, inne przeprowadza się „na ślepo”. Niektóre operacje wymagają dużej siły, inne delikatności. Jedne trwają nawet do kilkunastu godzin, a inne najwyżej kilkanaście minut. W swojej praktyce przekonałem się, że nie ma zabiegów bezpiecznych, zawsze udanych, bez powikłań. Każdy zabieg może skończyć się w sposób niemożliwy do przewidzenia w chwili jego rozpoczynania. Powoduje to, że lekarze, którzy wykonują zabiegi, dość często trafiają do sądu i we wszystkich krajach otwierają rankingi pozywanych specjalizacji lekarskich. Z tego powodu warto przybliżyć Użytkownikom cztery elementy, które są zawsze i w każdej sprawie analizowane przez biegłych i sąd.

czytaj dalej »

16.02
2017

Prawa pacjenta i prawa lekarza – poradnik dla pacjentów i lekarzy

category Zagadnienia ogólne comments dodaj komentarz

Drodzy użytkownicy mojego bloga! Dziś oddaję do waszych rąk poradnik, który przygotowałem wspólnie z mec. Jolantą Budzowską, znanym prawnikiem reprezentującym pacjentów w sporach z podmiotami leczniczymi i lekarzami. Panią Mecenas darzę dużym szacunkiem za to, że sprawy prowadzi z klasą właściwą najlepszym radcom prawnym i adwokatom – zawsze merytorycznie i bez podsycania (i tak wielkich) emocji.

Przygotowaliśmy ten poradnik dość długo, ponieważ dużo dyskutowaliśmy o poszczególnych sformułowaniach i często „ucieraliśmy” pewne zwroty tak, żebyśmy oboje się z nimi zgadzali. Mam nadzieję, że produkt finalny będzie przydatny zarówno pacjentom, jak i lekarzom i pozwoli uniknąć wielu niepotrzebnych spraw. Zapraszam do komentowania i zadawania pytań: radoslaw.tyminski@kancelariatyminski.pl. Poradnik do pobrania jest tutaj ewentualnie ze strony głównej.

czytaj dalej »

10.02
2017

10 porad od lekarzy pozwanych dla lekarzy, którzy nie byli (jeszcze) pozwani

category Sprawy sądowe comments dodaj komentarz

W Ameryce przeprowadzono ostatnio bardzo ciekawe badanie na 4000 ginekologów-położników (Medscape Malpractice Report 2015: Why Ob/Gyns Get Sued), które dostarcza wielu ważnych informacji na temat tego, dlaczego ginekolodzy i położnicy (a także inni lekarze) są pozywani. Wiele z wniosków jest całkowicie zbieżne z moimi obserwacjami (zob. np. tutaj). Dla mnie najciekawsze jednak było to, że autorzy badania poprosili lekarzy, którzy mieli już za sobą doświadczenie pozwu, o sformułowanie kilku prostych i najważniejszych rad dla kolegów i koleżanek, którzy nie byli jeszcze pozwani. Oto 10 najczęściej powtarzających się porad:

czytaj dalej »

06.02
2017

Czy lekarz odpowiada prawnie, jeżeli popełnił błąd medyczny, ale pacjentowi nic się nie stało?

category Odpowiedzialność comments dodaj komentarz

Kilka osób pisało do mnie ostatnio w sprawie tego, czy lekarz może odpowiadać prawnie, jeżeli popełnił wprawdzie błąd medyczny, ale pacjentowi nic się nie stało. Użytkownicy mojej strony przedstawiali różne sytuacje (np. zbyt wczesne wypisanie pacjenta ze szpitala, podanie nieprawidłowego leku czy zapomnienie podania leku, który po operacji powinien być podany). Poruszony temat jest bardzo ważny, ponieważ w praktyce lekarz bardzo często ponosi odpowiedzialność za sytuacje, w których popełnił błąd a pacjentowi nic się nie stało. W takiej sytuacji lekarz może ponieść zarówno odpowiedzialność zawodową, jak i karną czy cywilną.

czytaj dalej »

30.01
2017

Kogo może zatrudnić lekarz w swojej praktyce lekarskiej?

category Zagadnienia ogólne comments dodaj komentarz

Ostatnio trafiło do mnie pytanie, kogo może zatrudnić lekarz w swojej własnej praktyce lekarskiej. Jak pisze zdezorientowany użytkownik mojej strony: „spotkałem się ze stanowiskiem, że nikogo, bo praktyka lekarska jest osobistą formą prowadzenia działalności gospodarczej i nie ma możliwości zatrudniania”. Zdaniem czytelnika tego bloga, jest to „absurdalne, bo sprowadza się do tego, że lekarz musi sam rejestrować pacjentów, sprzątać i leczyć”. Uprzedzając dalsze rozważania można stwierdzić, że niektóre praktyki lekarskie mogą zatrudniać osoby do wykonywania czynności pomocniczych, inne zaś nie.

czytaj dalej »

19.01
2017

20 porad dotyczących prowadzenia dokumentacji medycznej

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

Jak wielokrotnie pisałem na swoim blogu, dokumentacja medyczna ma szczególne znaczenie w sprawach sądowych (patrz np. tutaj), a często decyduje o wygranej albo przegranej w sądzie (zob. lilka orzeczeń tutaj). Niestety ciągle się przekonuję, że w wielu podmiotach leczniczych są ogromne problemy z prowadzeniem dokumentacji medycznej. Przede wszystkim chodzi o prowadzenie dokumentacji medycznej w sposób chaotyczny i niestaranny. Ostatnio jeden z klientów przyniósł mi zgodę na poważny zabieg medyczny z zakresu ortopedii, w której nie było napisane na jaki zabieg pacjentka się zgodziła (to pole było puste). Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, przygotowałem dla Państwa 20 sugestii, których uwzględnienie spowoduje, że dokumentacja medyczna będzie lepszym materiałem dowodowym, gdyby kiedykolwiek doszło do sprawy sądowej.

czytaj dalej »

11.01
2017

Czy sąd ma obowiązek powołania w sprawie medycznej biegłego?

category Sprawy sądowe comments dodaj komentarz

  Dość często lekarze pytają mnie, czy sąd ma obowiązek powołania biegłego w sprawach dotyczących odpowiedzialności lekarzy za błędy medyczne. Takie pytanie pada najczęściej w kontekście tego, że lekarz nie zgadza się z częścią albo całością opinii biegłego sądowego. Wielu lekarzy zwraca uwagę, że sąd przecież nie musi pytać biegłych, wystarczy, jeżeli na pewne kwestie odpowiedzą powołani przez strony świadkowie – bardzo często przecież także lekarze, którzy dysponują odpowiednią wiedzą i doświadczeniem zawodowym.

czytaj dalej »

04.01
2017

Czy zgodę na pobranie materiału do badania u pacjenta małoletniego może wyrazić opiekun faktyczny?

category Zgoda i informowanie comments dodaj komentarz

Po świąteczno-noworocznej przerwie czas wrócić do tematów prawno-medycznych i pytań, które przesyłają do mnie użytkownicy strony (w tym miejscu jeszcze raz wszystkich zachęcam do przesyłania pytań, na które będę w miarę możliwości czasowych odpowiadał). Nowy rok rozpocznę od odpowiedzi na ostatnie pytanie, które otrzymałem w roku 2016. Jedna z użytkowniczek strony napisała, że w jej przychodni bardzo często z dziećmi na badanie przychodzą opiekunki, nianie, dziadkowie i zadała pytanie: „czy zgodę na pobranie materiału do badania (np. krwi) u pacjenta małoletniego może wyrazić opiekun faktyczny?”.

czytaj dalej »

27.12
2016

Lektury dla lekarzy, które pomagają wiele zrozumieć

category Zagadnienia ogólne comments dodaj komentarz

  Dzisiaj wpis lekki, świąteczno-urlopowy, jednakże tak jak poprzednie będący odpowiedzią na pytania nadesłane przez użytkowników mojej strony. Wielu z Państwa pytało o książki, które mogą pomóc w zrozumieniu tego co się dzieje w medycynie, bo nie ulega wątpliwości, że dzieje się wiele. Przede wszystkim zmieniły się realia wykonywania zawodu lekarza. Lekarz nie jest już nieomylnym autorytetem, lecz doradcą, a nawet konsultantem do spraw zdrowia, którego wiedza i postępowania jest na bieżąco weryfikowane w internecie. Z tego powodu w wielu publikacjach anglosaskich nie pisze się już o relacji lekarz-pacjent, lecz o relacji pacjent-internet-lekarz. Zmiany dotyczą nie tylko postrzegania zawodu lekarza, lecz także podejścia do zdrowia i prawa, a także medycyny. Na szczęście jest obecnie wiele książek, dzięki którym lekarz może lepiej zrozumieć aktualną sytuację i rolę prawa w medycynie. Poniżej subiektywne zestawienie lektur, które uważam, że warto znać, ponieważ pomagają spojrzeć na niektóre zagadnienia z innej perspektywy.

czytaj dalej »

17.12
2016

Czy lekarz na prośbę pacjenta może pewnych informacji nie wpisywać do dokumentacji medycznej?

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

Od jednego z użytkowników mojej strony otrzymałem bardzo ciekawe pytanie, dotyczące tego, czy na żądanie (lub prośbę) pacjenta lekarz może pewnych informacji nie wpisywać do dokumentacji medycznej. Autor pytania zaznaczył, że regularnie spotyka się z taką sytuacją i zawsze jest ona trudna i dla niego, i dla pacjenta. Co oczywiste, sytuacja taka może rodzić konflikt na linii pacjent-lekarz. W praktyce przypadki takie nie są wcale odosobnione. Najczęściej pacjenci nie chcą wpisywania informacji, których ujawnienie wobec różnych osób mogłoby postawić ich w niezręcznej sytuacji: niepełnoletnia pacjentka prosi ginekologa o niewpisywanie, że nie jest dziewicą; kierowca z rozpoznaną cukrzycą prosi o nieodnotowanie, że miewa epizody hipoglikemii; pacjent żąda usunięcia wpisu, że zachowuje się agresywnie itd.

czytaj dalej »

11.12
2016

Czy pacjent ma prawo żądać oryginałów dokumentacji medycznej?

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

  Jak trafnie napisał jeden z użytkowników mojej strony, komentując wpisu o udostępnieniu dokumentacji medycznej rodzinie pacjenta po jego zgonie (tutaj), „temat dokumentacji medycznej powraca jak bumerang”. To prawda. Jedno z podstawowych pytań, która pada w związku z tematem dokumentacji medycznej, dotyczy tego, czy pacjentowi można udostępnić oryginały dokumentacji medycznej. Wielu lekarzy ma takie wątpliwości, ponieważ obawia się wydawania oryginałów dokumentacji medycznej, pytając np. co na to powie kontrola z NFZ czy prokuratura, które także mogą przecież zażądać oryginałów.

czytaj dalej »

05.12
2016

Czy osoba bliska, która zwolni lekarza z tajemnicy zawodowej po śmierci pacjenta, może otrzymać dokumentację medyczną tego pacjenta?

category Dokumentacja comments dodaj komentarz

Dziś chciałbym zająć się kwestią, która pojawiła się na V Kongresie Prawa Medycznego, ponieważ wkrótce będzie ona miała ogromne znaczenie dla lekarzy. Chodzi o niedawną zmianę przepisów dotyczących tajemnicy lekarskiej. Krótko przypominając: w dniu 5 sierpnia 2016 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, zgodnie z którą lekarz jest związany tajemnicą zawodową również po śmierci pacjenta, chyba że zgodę na ujawnienie tajemnicy wyrazi osoba bliska w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Temat nowelizacji i wywołanych przez nią kontrowersji został znakomicie przedstawiony przez mec. Jolantę Budzowską (więcej informacji tutaj) oraz dra n. med. Jerzego Friedigera. Prelegenci obnażyli wszystkie wady regulacji, w szczególność podkreślając jej niejednoznaczność.

czytaj dalej »

123414

Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień przeglądarki oznacza akceptację polityki cookies i zastrzeżenia prawne.